Finanse i Prawo

Zmiany w uprawnieniach pracowników na koniec 2026 roku

Sprawdź, jak działają zwolnienia opiekuńcze, urlop na żądanie, urlop opiekuńczy i praca zdalna przed końcem 2026 roku. Poznaj terminy i zasady przepadku dni.

24.10.2026 — Marta Żukowska
A person working on a laptop in a modern office setting, focused on typing.
Fot. iam hogir / Pexels · Pexels License

Zmiany w uprawnieniach pracowników na koniec 2026 roku dotyczą czterech obszarów: zwolnień opiekuńczych, urlopu na żądanie, urlopu opiekuńczego oraz okazjonalnej pracy zdalnej. Część z tych uprawnień wygasa wraz z końcem roku, dlatego warto zaplanować ich wykorzystanie już teraz.

Jak wykorzystać zwolnienie opiekuńcze w 2026 roku?

Zwolnienie na opiekę nad dzieckiem wynosi 2 dni lub 16 godzin w roku kalendarzowym. Pracownik sam decyduje, czy chce skorzystać z dni, czy z godzin, a tę decyzję przekazuje we wniosku do pracodawcy.

Dla kogo przysługuje ta forma wsparcia?

Obecnie uprawnienie obejmuje dzieci do 14 lat. Projekt nowelizacji UD484 trafił do konsultacji 20 października 2026 roku i zakłada podniesienie tej granicy do 18 lat. Do czasu wejścia zmian w życie obowiązuje wiek 14 lat.

Jak liczy się wymiar dla pracownika w niepełnym etacie?

Osoby zatrudnione w niepełnym wymiarze czasu pracy otrzymują zwolnienie proporcjonalnie do etatu. Niepełną godzinę zaokrągla się w górę, co w praktyce oznacza, że nawet krótkie niewykorzystane fragmenty nie są tracone przez zaokrąglenie w dół.

Czy urlop na żądanie przepada na koniec roku?

Nie. Urlop na żądanie przysługuje w wymiarze 4 dni w roku, ale nie jest dodatkowym dniem wolnym. Stanowi część urlopu wypoczynkowego, więc niewykorzystane dni wracają do puli urlopu wypoczynkowego. Wniosek trzeba złożyć najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu.

Jak działa urlop opiekuńczy?

Urlop opiekuńczy przysługuje w wymiarze 5 dni w roku. Wniosek składa się co najmniej dzień przed planowanym rozpoczęciem nieobecności. Urlop jest bezpłatny, ale wlicza się do stażu pracy, co ma znaczenie dla przyszłych uprawnień. Niewykorzystane dni nie przechodzą na kolejny rok.

Praca zdalna w 2026 roku – ile dni i na jakich zasadach?

Okazjonalna praca zdalna przysługuje w wymiarze do 24 dni w roku. Pracodawca nie musi jednak akceptować takiego wniosku, dlatego warto ustalić zasady w porozumieniu z przełożonym. Przy pracy zdalnej nie ma obowiązku zwrotu kosztów ekwiwalentem. Pracodawca może kontrolować przestrzeganie przepisów BHP i zasad ochrony informacji, na warunkach uzgodnionych z pracownikiem.

Kluczowe terminy i zasady przepadku

UprawnienieWymiar w rokuTermin wnioskuCo z niewykorzystanym
Zwolnienie na opiekę nad dzieckiem2 dni lub 16 godzinwe wnioskuprzepada z końcem 2026 r.
Urlop na żądanie4 dninajpóźniej w dniu rozpoczęciawraca do urlopu wypoczynkowego
Urlop opiekuńczy5 dni (bezpłatny)co najmniej dzień przednie przechodzi na kolejny rok
Okazjonalna praca zdalnado 24 dnizależy od pracodawcyprzepada z końcem 2026 r.

Co to oznacza dla Ciebie?

Najważniejszy wniosek jest prosty: do końca roku warto sprawdzić, ile dni opiekuńczych i dni pracy zdalnej jeszcze zostało, i je zaplanować, bo przepadają. Urlop na żądanie działa inaczej, więc jego wykorzystanie nie jest tak pilne. Jeśli wychowujesz dziecko w wieku między 14 a 18 lat, zwróć uwagę na projekt nowelizacji UD484, bo może on rozszerzyć Twoje uprawnienia. Przed złożeniem wniosku warto sprawdzić wymagane terminy, bo każde z uprawnień ma inne zasady.

Najczęstsze pytania

Ile dni zwolnienia na opiekę nad dzieckiem przysługuje w 2026 roku?

Pracownik ma prawo do 2 dni lub 16 godzin zwolnienia na opiekę nad dzieckiem w ciągu roku. Wybór formy należy do pracownika i zgłasza go we wniosku.

Do którego wieku dziecka przysługuje zwolnienie opiekuńcze?

Obecnie uprawnienie dotyczy dzieci do 14 lat. Projekt nowelizacji UD484 przewiduje podniesienie tej granicy do 18 lat.

Czy niewykorzystany urlop na żądanie przepada na koniec roku?

Nie. Niewykorzystane dni urlopu na żądanie wracają do puli urlopu wypoczynkowego, więc nie przepadają.

Czy pracodawca musi zgodzić się na pracę zdalną?

Nie. Pracodawca nie jest zobowiązany do akceptacji wniosku o okazjonalną pracę zdalną, która przysługuje maksymalnie w wymiarze 24 dni w roku.

Kiedy wygasają niewykorzystane dni opiekuńcze i pula pracy zdalnej?

Niewykorzystane dni opiekuńcze oraz pula pracy zdalnej przepadają z końcem 2026 roku. Od 2027 roku limit pracy zdalnej jest naliczany od nowa.

Na podstawie: Forsal.pl. Tekst opracowany redakcyjnie.